گروه تبلیغاتی کریل | سالنامه یکروزه ترمو بنددار مگنتی

تاریخچه گاه شماری در جهان

تاریخچه گاه شماری در جهان

آغاز تقویم ، سررسید ، سالنامه با شروع دوره تاریخی و زندگی اجتماعی و کشاورزی بشر و نیاز او برای تعیین زمانبندی کشاورزی است. تقویم قمری با استفاده از اهله ماه نخستین تقویم مدون بشریست. سپس تقویم خورشیدی-قمری و آنگاه تقویم خورشیدی روی کار آمده است. سابقه استفاده از تقویم با توجه به ثبت اهله ماه به ۳۰٬۰۰۰ سال می‌رسد. مصریان از ۴۲۴۱ قبل از میلاداولین اقوامی بودند که از تقویم خورشیدی ۳۶۵روزه استفاده نمودند و بابلیان اولین قومی که سال را براساس دوازده ماه ۳۰روزه تعریف کرده‌اند. اقوام بابلی بعد از گذشت چند سال هر وقت متوجه می‌شدند که اختلاف تقویم‌شان با چهار فصل زیاد شده به تقویم خود یک یا چند ماهی اضافه می‌کردند. که شکل نسبتاً تکامل یافته آن هر شش سال یکماه اضافی بود. ژولیوس سزار در سال ۴۵ قبل از میلاد به پیشنهاد ستاره شناسی یونانی تقویم ژولینی را معرفی کرد. این تقویم براساس سال خورشیدی با طول ۳۶۵٫۲۵ روز بود. سال ۳۶۵ روز بود و برای جبران کسر روز هر چهار سال یک روز به طول سال اضافه می شد (سال کبیسه). از آن پس تقویم میلادی مسیحی با مبدأ میلادی از آن بدست آمد که بعدها بوسیله تقویم گریگوری دقیقتر شد. پس از آن دقیقترین تقویم در احتساب کسر دقیق سال تقویم جلالی ایرانی (۴۷۱ قمری / ۱۰۷۹ میلادی) بوجود آمد که امروزه تقویم هجری خورشیدی برآمده از آن و در محاسبات ادامه آنست. قدیمی ترین تقویم ایرانی تقویم فرس ۳۶۵ روزه با مبدا سال ۵۰۲۵ قبل از میلاد است که با تقویم باستانی مصر مشابه بود. تقویم دینی مسلمانان و یهودیان قمری است.

اجزای گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه )

سال، ماه و روز از جمله اجزای گاهشماری اند. مهمترین جزء گاهشماری و واحد آن سال می‌باشد. سال عرفی در گاهشمار خورشیدی با تطبیق و تعدیل سال اعتدالی بصورت ۳۶۵ روزه عادی یا ۳۶۶ روزه (کبیسه) خواهد بود. و ماه از تقسیم دوازده گانه سال بصورت معمول ۲۹ تا ۳۱ روزه خواهد بود که در مواردی ۲۸ روزه (تقویم میلادی) و یا ۳۲ روزه (تقویم هجری شمسی برجی) نیز دیده می‌شود.

گاهشماری با زمان متوسط یا میانگین سال، ماه و روز تنظیم می‌شود و از این جهت با گاهشمار نجومی متفاوت است. تنها گاهشماری هجری قمری هلالی و تقویم هجری شمسی برجی (قدیمی) در محاسبه ماهها و سالها و تقویم هجری شمسی (تقویم کنونی ایران) در محاسبه سالها زمان متغیر را درنظر می‌گیرند. که مابازای آندو یکی تقویم هجری قمری قراردادی است که کاربرد جهانی دارد و دیگری تقویم هجری شمسی با سال متوسط می‌باشد که تنها از جهت پژوهشی در تطبیق تقویمها کاربرد دارد.

در تقویم گاه برای سالهای قبل از مبدا، سال صفر نیز وجود دارد که به تقویم منجمان مشهور است. و در صورت درنظر گرفتن سال یک پیش از مبدا بجای سال صفر به تقویم مورخان مشهور است. ایندو تقویم در محاسبه سالهای پیش از مبدا گاهشماری یکسال با هم تفاضل دارند اعمال سال صفر جهت تسهیل محاسبه و تطبیق گاهشماری هاست. تقویم مورخان در تاریخنگاری کاربرد دارد.

اشکال گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه )

گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه )‌ها به سه شکل کلی زیر می‌باشند:

  1. گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) خورشیدی
  2. گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) مهی
  3. گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) خورشیدی – مهی

انواع گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه )

برخی از مشهورترین و پرکاربردترین گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه )‌های جهان عبارت‌اند از:

  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) میلادی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) هجری
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) ایرانی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) چینی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) هندو
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) کره‌ای
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) بودایی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) حیوانی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) قبطی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) بربری
  • گاهشماری عبری
  • گاهشماری ارمنی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) کردی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) کردی گرمسیری سلطانی
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) هجری قمری
  • گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) هجری خورشیدی

علاوه بر موارد بالا، نظام های گاه‌شماری ( تقویم ، سررسید ، سالنامه ) دیگری نیز ابداع شده است که یا استفاده از آن ها منسوخ شده است و یا کاربردی بسیار محدود و یا منطقه ای دارد.